تهران، دانشگاه صنعتی شریف، پارک علم و فناوری ساختمان امید

آموزش و مهارت افزایی پرسنل تصفیه خانه

تصفیه‌خانه‌های آب و فاضلاب سیستم‌های پیچیده‌ای هستند که از فرآیندهای فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی متعددی برای حذف آلاینده‌ها و تولید آب سالم استفاده می‌کنند. بهره‌برداری صحیح از این سیستم‌ها نیازمند دانش فنی، مهارت‌های عملی و توانایی تحلیل داده‌های فرایندی است. پرسنل آموزش‌دیده نه‌تنها می‌توانند کارایی سیستم را افزایش دهند، بلکه از مشکلات عملیاتی، هدررفت منابع و خرابی تجهیزات نیز جلوگیری می‌کنند.
در بسیاری از تصفیه‌خانه‌ها، عدم آگاهی کافی از نحوه عملکرد فرآیندهای شیمیایی و بیولوژیکی، تنظیمات نادرست تجهیزات و نبود استراتژی‌های بهینه‌سازی، منجر به کاهش کیفیت آب خروجی، افزایش هزینه‌های عملیاتی و مشکلات زیست‌محیطی می‌شود. از این رو، آموزش تخصصی پرسنل تصفیه‌خانه‌ها یکی از مهم‌ترین اقدامات برای بهبود عملکرد و افزایش پایداری سیستم‌های تصفیه است.
۱. بهینه‌سازی عملکرد تصفیه‌خانه‌های آب و فاضلاب
تصفیه‌خانه‌های آب و فاضلاب شامل فرآیندهای مختلفی مانند انعقاد و لخته‌سازی، فیلتراسیون، گندزدایی، اسمز معکوس (RO)، سیستم‌های AOP و فرآیندهای بیولوژیکی هستند. آموزش دقیق پرسنل باعث درک بهتر این فرآیندها، تنظیمات صحیح تجهیزات و افزایش بهره‌وری سیستم می‌شود.
۲. پیچیدگی فرآیندهای بیولوژیکی و شیمیایی و اهمیت آموزش تخصصی
فرآیندهای بیولوژیکی: در تصفیه‌خانه‌های فاضلاب، فرآیندهای بیولوژیکی مانند لجن فعال، MBBR، IFAS، UASB و SBR نقش کلیدی در حذف مواد آلی و نیتروژن دارند. این فرآیندها به‌شدت به شرایط محیطی مانند غلظت اکسیژن، pH، دما و بار آلی وابسته هستند. عدم درک صحیح این متغیرها می‌تواند باعث مشکلاتی مانند بالکینگ لجن، نیتریفیکاسیون ناقص و کاهش راندمان تصفیه شود.
فرآیندهای شیمیایی: در تصفیه آب و فاضلاب، استفاده از مواد شیمیایی مانند منعقدکننده‌ها (آلوم، پلی‌الکترولیت)، گندزداها (کلر، ازن، دی‌اکسید کلر)، مواد خنثی‌کننده pH (آهک، سود سوزآور) و آنتی‌اسکیلانت‌ها ضروری است. مدیریت صحیح این مواد تأثیر مستقیم بر کیفیت آب خروجی و هزینه‌های عملیاتی دارد. پرسنل آموزش‌دیده می‌توانند مقدار بهینه این مواد را تنظیم کرده و از مصرف بی‌رویه یا اختلاط نامناسب آن‌ها جلوگیری کنند.
۳. کاهش مصرف مواد شیمیایی و انرژی
استفاده نادرست از مواد منعقدکننده، گندزداها، آنتی‌اسکلانت‌ها و شوینده‌های ممبران می‌تواند موجب افزایش هزینه‌های عملیاتی و آسیب به تجهیزات شود. پرسنل آموزش‌دیده می‌توانند میزان دقیق مواد مصرفی را تنظیم کرده و از هدررفت آن‌ها جلوگیری کنند.
۴. کنترل کیفیت آب تصفیه‌شده و رعایت استانداردها
در تصفیه‌خانه‌های آب، رعایت استانداردهای کیفی مانند کدورت، pH، کلر باقی‌مانده و شاخص SDI اهمیت بالایی دارد. در تصفیه‌خانه‌های فاضلاب، کنترل پارامترهایی مانند BOD، COD، TSS و نیتروژن برای جلوگیری از آلودگی محیط‌زیست ضروری است. آموزش صحیح پرسنل تضمین می‌کند که این پارامترها همواره در محدوده استاندارد باشند.
۵. افزایش ایمنی پرسنل و کاهش ریسک حوادث
کار در تصفیه‌خانه‌ها با خطراتی مانند نشت گاز کلر، تماس با مواد خورنده، برق‌گرفتگی و استنشاق گازهای سمی همراه است. آگاهی از دستورالعمل‌های ایمنی و روش‌های کنترل شرایط اضطراری، سلامت کارکنان را حفظ کرده و احتمال بروز حوادث را کاهش می‌دهد.
۶. افزایش طول عمر تجهیزات و کاهش هزینه‌های نگهداری
سیستم‌های تصفیه آب و فاضلاب شامل تجهیزاتی مانند پمپ‌ها، بلوئرها، فیلترهای شنی و کربنی، سیستم‌های UF و RO، دیفیوزرهای هوادهی و راکتورهای بیولوژیکی هستند. آموزش صحیح بهره‌برداری و نگهداری این تجهیزات، از استهلاک زودرس جلوگیری کرده و هزینه‌های تعمیرات را کاهش می‌دهد.
وایوتک با برگزاری دوره‌های تخصصی، آموزش عملی در محل تصفیه‌خانه، ارائه دستورالعمل‌های بهره‌برداری و آموزش نحوه استفاده از سامانه هوشمند وایوتک، دانش فنی پرسنل را ارتقا داده و به افزایش راندمان تصفیه‌خانه‌ها کمک می‌کند.